Droga ekspresowa S3 to w pełni przejezdna, dwujezdniowa arteria o długości 470,6 km, łącząca Świnoujście z Lubawką przy granicy z Czechami. Ostatni brakujący fragment otwarto 20 października 2025 roku, dzięki czemu kierowcy mogą dziś pokonać całą trasę od Bałtyku po Sudety. Poznaj szczegółowy przebieg i historię tej ważnej inwestycji.
Jak przebiega trasa S3?
Trasa biegnie południkowo przez trzy województwa: zachodniopomorskie, lubuskie i dolnośląskie, stanowiąc fragment międzynarodowego szlaku E65 w korytarzu transportowym Bałtyk–Adriatyk. Jej początek znajduje się przy zespole portów morskich Szczecin-Świnoujście, co czyni ją najkrótszym bezpośrednim połączeniem południowej Skandynawii z północnymi Czechami, Pragą i portami basenu Morza Śródziemnego. Na północy, w rejonie Szczecina, droga korzysta ze wspólnego, 18,3-kilometrowego przebiegu z autostradą A6 między węzłami Klucz i Rzęśnica.
W środkowej części trasa wplata się w sieć autostrad poprzez węzeł Jordanowo z A2, a na południu łączy się z A4 na węźle Legnica Południe. Taki układ czyni z S3 kręgosłup komunikacyjny zachodniej Polski, łączący aglomerację szczecińską z Trójmiastem za pośrednictwem budowanej S6, a także z Poznaniem, Warszawą, Wrocławiem i Krakowem. W krajobrazie dominują tu nie tylko długie, leśne odcinki i tereny rolnicze, ale też wymagające technicznie przejścia przez Góry Wałbrzyskie.
Na całej długości trasa ma przekrój dwujezdniowy i czteropasowy. Wyjątkiem jest 5,4-kilometrowy odcinek między węzłami Polkowice Południe a Lubin Północ oraz 1-kilometrowy fragment przy węźle Legnica Południe – oba poszerzone do sześciu pasów ruchu. Dla pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony przejazd jest bezpłatny, natomiast cięższe pojazdy i autobusy obowiązuje system e-TOLL.
Które odcinki S3 są najnowsze?
Finalnym akordem było oddanie do ruchu północnego fragmentu od Świnoujścia do Troszyna. Cała 33-kilometrowa inwestycja została podzielona na dwa zadania – od Świnoujścia do Dargobądza (17,1 km) oraz od Dargobądza do Troszyna (15,9 km). Umowy podpisano w 2020 roku, a roboty budowlane ruszyły na początku 2022 roku. Łączna wartość projektu, uwzględniająca prace przygotowawcze, archeologię i nadzór, przekroczyła 1,76 mld zł, z czego 757,4 mln zł pochodziło z dofinansowania unijnego w ramach programu FEnIKS.
Proces udrażniania trasy był stopniowy. W maju uruchomiono pierwszą jezdnię od węzła Świnoujście do węzła Łunowo. W połowie czerwca przekierowano ruch na nową jezdnię do Międzyzdrojów, co pozwoliło zlikwidować uciążliwe tymczasowe rondo. Do końca czerwca udostępniono odcinek do węzła Wolin Zachód, a 7 października kierowcy pojechali już dwiema jezdniami do Troszyna. Finał nastąpił 20 października 2025 roku, gdy otwarto fragment od Łunowa do Międzyzdrojów w pełnym przekroju dwujezdniowym.
W ramach tej części inwestycji powstały nowe obwodnice. Obejście Międzyzdrojów to 2,9-kilometrowy odcinek z 300-metrową estakadą, a obwodnica Wolina ma 2,5 km i wiedzie nowym mostem nad Dziwną. Mimo oddania głównych jezdni, prace jeszcze nie ustały – do końca 2025 roku zakończona zostanie rozbiórka wytwórni mas bitumicznych przy węźle Świnoujście Terminal LNG oraz dokończy się para Miejsc Obsługi Podróżnych Dargobądz.
Co jeszcze pozostało do zrobienia?
Wykonawca na odcinku Dargobądz – Troszyn musi zakończyć roboty wykończeniowe, uporządkować teren i wykonać nasadzenia zieleni. Trwa też budowa Obwodu Utrzymania Drogi przy węźle Wolin Wschód. Odrębnym, choć powiązanym tematem jest przebudowa ulicy Mickiewicza w Wolinie, która także wejdzie w zakres prac towarzyszących.
Jak powstawała S3 krok po kroku?
Początki budowy sięgają 2007 roku, gdy ruszyły pierwsze prace na 81-kilometrowym odcinku Szczecin – Gorzów Wielkopolski, oddanym do ruchu w 2010 roku. Wtedy to dawna jednojezdniowa DK3, wijąca się przez dziesiątki miejscowości, zaczęła przeistaczać się w nowoczesną trasę. Kolejny impuls nastąpił w latach 2013–2014, kiedy ukończono fragmenty w województwie lubuskim od Gorzowa Wielkopolskiego do Sulechowa o łącznej długości 80 km.
Łączny koszt realizacji całej S3 od Świnoujścia do Lubawki w latach 2007–2025 wyniósł ponad 15 mld zł, a dofinansowanie ze środków UE sięgnęło ok. 7,7 mld zł.
W 2018 roku otwarto odcinki na południe od Zielonej Góry oraz większość dolnośląskich fragmentów. Momentem przełomowym był rok 2021 – ukończenie brakującego 14,4-kilometrowego odcinka Polkowice Północ – Lubin Północ poskutkowało spięciem S3 z autostradami A6, A2 i A4. Ostatnie lata to przede wszystkim mozolna budowa południowego, górskiego fragmentu do granicy z Czechami, z dwoma tunelami, w tym najdłuższym pozamiejskim tunelem w Polsce o długości 2,3 km.
Przebudowa węzła Szczecin Kijewo
Realizacja węzła Szczecin Kijewo była naznaczona problemami wykonawczymi. Po odstąpieniu od umowy z pierwszym wykonawcą, nowy kontrakt podpisano z Budimexem, a prace zakończono w czerwcu 2023 roku. Inwestycja ta miała strategiczne znaczenie dla płynności ruchu na styku S3 i A6 w aglomeracji szczecińskiej.
Jakie znaczenie ma trasa dla transportu i turystyki?
S3 to element Transeuropejskiego Korytarza Transportowego Bałtyk–Adriatyk i fragment europejskiej trasy E65, która łączy szwedzkie Malmö z grecką Chanią na Krecie na dystansie ok. 3950 km. Dla zespołu portów Szczecin-Świnoujście trasa ta jest kluczowa zarówno dla obsługi istniejącego terminala promów morskich łączącego Polskę ze Skandynawią, jak i dla planowanego terminala kontenerowego. Sprawny transport towarów na południe Europy nie miałby bez niej racji bytu.
Nie mniejsze znaczenie ma turystyka. Szybki dojazd znad morza w głąb kraju i do Czech wspiera rozwój gospodarczy całego wybrzeża bałtyckiego. Dzięki nowej drodze, przejazd z południowej Szwecji do Czech stał się bezpośredni – linie promowe w Świnoujściu łączą się z trasą, która płynnie przechodzi w czeską autostradę D11. Jej brakujący, 21-kilometrowy odcinek do Trutnova jest już w budowie, a po jego ukończeniu S3 uzyska bezpośrednie wpięcie w sieć dróg szybkiego ruchu na południu Europy.
Gdzie szukać miejsc obsługi podróżnych?
Wzdłuż trasy zlokalizowano liczne MOP-y, które podnoszą komfort podróży. Przykładowo przy odcinku Legnica Południe – Jawor funkcjonuje MOP Jawor, a na północy zaplanowano parę MOP-ów Dargobądz przy trasie Świnoujście – Troszyn. Odpoczynek na MOP Kunowo stał się już możliwy, co potwierdza, że sieć tych obiektów jest stopniowo uzupełniana.
Jak wyglądało finansowanie inwestycji?
Od 2004 roku budowa S3 była nieprzerwanie wspierana przez Fundusze Europejskie. Zaczynając od Funduszu Spójności, poprzez kolejne edycje Programu Infrastruktura i Środowisko na lata 2007–2013 i 2014–2020, aż po trwający program FEnIKS 2021–2027. Łączne dofinansowanie przekroczyło 7,62 mld zł, przy czym pojedyncze kontrakty opiewały na setki milionów – jak odcinek Świnoujście – Dargobądz za prawie 688,8 mln zł czy Dargobądz – Troszyn za 679,3 mln zł.
Koszty południowych fragmentów były jeszcze wyższe. Za budowę odcinka Bolków – Kamienna Góra Północ, z dwoma tunelami, zapłacono 1,536 mld zł. Kamienna Góra Północ – Lubawka to wydatek 879,7 mln zł. Skala tych nakładów odzwierciedla trudne warunki górskie i potrzebę przebicia się przez masyw Wałbrzyski.
Całkowity koszt S3 zamknął się w kwocie ponad 15 mld zł, z czego niemal połowę stanowiło wsparcie unijne.
S6 i A2 jako uzupełnienie sieci
W północnej części S3 jest projektowana i częściowo realizowana droga S6, która połączy aglomerację szczecińską z Trójmiastem, co stworzy szybkie połączenie wzdłuż wybrzeża. Z kolei autostrada A2, z którą S3 spotyka się w węźle Jordanowo, zapewnia połączenie z aglomeracją poznańską, łódzką i warszawską, zamykając siatkę połączeń poprzecznych.
Co jeszcze warto wiedzieć o S3?
Nie wszystkie fragmenty powstawały od zera. Wiele z nich to efekt modernizacji i dobudowy drugiej jezdni do istniejących jednojezdniowych odcinków, jak choćby na trasie Sulechów – Nowa Sól Południe o długości blisko 44 km. W ramach inwestycji powstało kilkadziesiąt obiektów inżynieryjnych – tylko na odcinku Międzyrzecz Południe – Sulechów zbudowano 20 wiaduktów. Specyficznym elementem są wielkie przejścia dla zwierząt i ekrany akustyczne, które chronią otoczenie przed hałasem i zapewniają ciągłość korytarzy ekologicznych.
Na południu trasa wiedzie przez obszary o skomplikowanej geologii, co wymusiło budowę dwóch tuneli. Drążenie tunelu TS-26 pod Trójgarbem ruszyło 5 grudnia 2020 roku, a gotowy obiekt ma długość 2290 metrów i jest najdłuższą tego typu budowlą pozamiejską w kraju. Krótszy, 320-metrowy tunel również stanowi część tego górskiego odcinka, który otwarto 31 lipca 2024 roku. Ostatni 3-kilometrowy fragment od węzła Lubawka do granicy zostanie udostępniony po zakończeniu prac po stronie czeskiej, co według tamtejszej administracji drogowej ma nastąpić wiosną 2028 roku.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czym jest droga ekspresowa S3 i jaki ma zasięg?
To dwujezdniowa trasa o długości 470,6 km łącząca Świnoujście z Lubawką przy granicy z Czechami, umożliwiająca przejazd od Bałtyku po Sudety.
Przez które województwa przebiega S3 i jakie ważne połączenia obsługuje?
S3 biegnie przez zachodniopomorskie, lubuskie i dolnośląskie, łącząc się m.in. z A6, A2 i A4 jako część międzynarodowego korytarza E65.
Kiedy otwarto ostatni brakujący odcinek S3?
Ostateczny fragment oddano do ruchu 20 października 2025 roku, co zamknęło całą trasę od Świnoujścia do Lubawki.
Czy przejazd S3 jest płatny dla wszystkich pojazdów?
Pojazdy do 3,5 tony korzystają z drogi bez opłat, natomiast cięższe samochody i autobusy podlegają systemowi e-TOLL.
Jakie były koszty budowy S3 i udział funduszy unijnych?
Realizacja trasy kosztowała ponad 15 mld zł, z czego około 7,6–7,7 mld zł pochodziło z dofinansowania UE.
Jakie techniczne trudności wystąpiły na południowym odcinku S3?
W górach wymagane było m.in. drążenie tuneli, w tym pozamiejskiego tunelu o długości 2,29 km, z powodu skomplikowanej geologii masywu Wałbrzyskiego.
Jakie inwestycje towarzyszyły ostatnim pracom na północnym fragmencie S3?
Powstały obwodnice Międzyzdrojów i Wolina z estakadą i nowym mostem, a także planowane dokończenia MOP-ów i rozbiórka wytwórni mas bitumicznych.
Jaki wpływ ma S3 na transport międzynarodowy i turystykę?
Trasa usprawnia przewóz towarów w korytarzu Bałtyk–Adriatyk oraz ułatwia szybkie połączenia turystyczne między wybrzeżem, Czechami i południem Europy.